Matematik üzerine
"Bir top mermisi 4 mili 3 1/8 saniyede, sonraki 4 mili 3 3/8
saniyede, sonrakini 3 5/8 saniyede alır ve yolları alma
zamanları aynen bu oranda azalmaya devam ederse 1500 milyon
mili ne kadar zamanda alır?"
"Bilmem."
Mark Twain [Sam Clemens] Okuyuculara Cevaplar'dan
Matematikte bir şeyleri asla anlamazsın, sadece onlara
alışırsın.
John von Neumann [Macar asıllı Amerikalı matematikçi]
(Örneğin N boyutlu bir vektör uzayında tanımlı bütün
işlemleri yaparsın ama bunların ne anlama geldiğini asla
bilmezsin.)
Eksi
çarpı eksi artı edecek,
Böyle yazılacak, böyle bilinecek,
Kimse "neden?" demeyecek.
Anonim & Avni
Matematik ne neden söz ettiğimizi, ne de söylediğimiz şeyin
doğru olup olmadığını bilmediğimiz bir konudur.
Bertrand Russell
Bir
teoremin zerafeti onda görebildiğin fikirlerin sayısıyla
doğru, o fikirleri görebilmek için harcadığın çabayla ters
orantılıdır.
George Polya
Matematikçinin desenleri ressam veya şairlerinki gibi güzel
olmalı, fikirleri renkler veya kelimeler gibi birbirlerine
ahenkle uymalıdır. ... Dünyada çirkin matematik için asla
daimi bir yer yoktur.
G. H. Hardy
Matematik gerekli sonuçları (conclusions) çıkaran
bir bilimdir.
Benjamin Pierce
"-Toplama yapabilir misin?" diye sordu Beyaz Kraliçe, "bir
ve bir ve bir ve bir ve bir ve bir ve bir ve bir ve bir ve
bir nedir?"
"-Bilmiyorum," dedi Alice, "saymayı yitirdim."
Lewis Carroll [Charles Lutwidge Dodgson] (1832-1898)
"-Eh,"
dedi Dodo, "onu açıklamanın en iyi yolu onu yapmaktır."
Lewis Carroll [Charles Lutwidge Dodgson] (1832-1898)
Mathemata mathematicis scribuntur. [Matematik
matematikçiler için yazılır.]
Nicolaus Copernicus (1473-1543)
Matematikçiler aşıklar gibidir. Onlardan birine en küçük bir
ilkeyi verin, o ondan bir sonuç (consequence)
çıkaracaktır, tabi bu sonucu kabul etmeniz gerekecektir, o
da bu sonuçtan başka bir sonuç çıkaracaktır.
Bernard le Bovier Fontenelle (1657-1757)
Sadece
hazım sürecini anlamıyorum diye iyi bir akşam yemeğini ret
mi etmeliyim?
Oliver Heaviside (1850-1925) [Nasıl işlediklerini
anlamadan formal matematiksel manipulasyonlar kullanması
nedeniyle eleştirildiğinde.]
Geometri zekayı aydınlatır ve aklı doğru yola sokar. Onun
bütün kanıtları açık ve düzenlidir. Çok iyi düzenlendiğinden
geometrik mantık yürütmeye hata girmesi neredeyse
imkansızdır. Bu nedenle sürekli geometriye başvuran bir
aklın hataya düşmesi çok nadirdir. Buna göre de geometri
bilen kişi zeka kazanır. Eflatun'un kapısında aşağıdaki
sözlerin yazılı olduğu nakledilir: "Geometrici olmayan
evimize giremez."
Ibn Haldun (1332-1406)
Doğru
bir şekilde tanımlayabilen ve bölebilen tanrı sayılmalıdır.
Plato (429-347 B.C.)
Beyefendi, size bir argüman buldum, anlayış bulmaya mecbur
değilim.
Samuel Johnson (1709-1784)
İyi
Tanrı bütün tamsayıları yarattı, gerisi insanın işidir.
Leopold Kronecker (1823-1891)
Tıp
insanları hasta yapar, matematik onları üzer, ilahiyat
onları günahkar yapar.
Martin Luther (1483-1546)
Matematikte büyük olmanın iki yolu vardır: İlki herkesten
zeki olmak, ikincisi de herkesten aptal, fakat sebatlı
olmak.
Raoul Bott
Matematik tanrıların yaşamıdır.
Novalis [Friedrich von Hardenberg] (1772-1801)
Dünyanın beni nasıl değerlendireceğini bilmiyorum, ama
kendim için ben deniz kenarında oynayan ve arada sırada
bulduğu daha düzgün bir taş veya veya her zamankinden daha
güzel bir deniz kabuğuyla eğlenen bir çocuk gibiyim; bu
arada da gerçeğin büyük okyanusu bütün keşfedilmemişliğiyle
karşımda uzanıyor.
Isaac Newton (1642-1727)
Bir
karenin kenarlarıyla köşegenlerinin rasyonel orantılı
olmadığı gerçeğinden habersiz olan, insan sıfatına layık
değildir.
Eflatun (429-347 B.C.)
Birine
yükünü sırtlaması için yardım etmelisin ama onu yere
bırakması için yardım etmen gerekmez.
Pythagoras
Quantum mekaniği içerikli ağır konulardan sonra bir içeceğe
-alkol türünden tabii ki- ne kadar da ihtiyaç duyuyorum.
Bu sözün Sir James Jeans'e ait olduğu söylenir. Aslı
şöyledir:
How I want a drink, alcoholic of course,
after the heavy lectures involving quantum mechanics. Sözün kendisi anlamlı olmakla birlikte, aslında p sayısını
virgülden sonra 14 basamağa kadar hatırlatmaya yarayan bir mnemonic olsun diye söylenmiştir
(3.14159265358979). Sfenks'in 19.sorusu bunun benim uydurduğum Türkçe versiyonudur (10 basamak).
Beyefendi, özellikle mantığın rehberliğindeki gereksiz
yeniliklere karşı tetikte olmalıyız.
Sir Winston Churchill
Bir kez kullanılan bir fikir tricktir,
birden fazla kez kullanılabiliyorsa metot olur.
George Polya ve Gabor Szego (İkisi kafa kafaya verip bir laf
mı üretmişler yani!???)
Transandantal sayıların gerçek veya kompleks sayılar
alanındaki yeri böceklerin hayvanlar alemindeki yerine çok
benzer. Herkes onların en kalabalık sınıf olduğunu bilir
ancak çok az insan onların bir ya da ikisinden fazlasını
ismen tanır.
Donald R. Newman
Matematik en bariz olanı en az bariz olan yolla kanıtlama
işidir.
George Polya
(Sanki biraz haksızlık yapıyor, ama adam büyük bir
matematikçi, ondan daha iyi bilecek değilim.)
Matematiği anlıyorum, ben sadece kanıtları yapamıyorum.
Anonim
(He he he! Kanıtları atınca geriye ne kalıyor ki zaten?)
Bir
kanıtın gücünün basitliğin düşmanı olduğuna inanmak hatadır.
Tam tersine, sayısız örnekle desteklendiğini biliyoruz ki
güçlü bir metot aynı zamanda daha basit ve daha kolay
anlaşılır bir metottur. Bizi daha basit kanıtlama metotları
bulmaya zorlayan, güçlü olanı bulma çabasının kendisidir.
David Hilbert
Mantıksal olarak düşünülebilecek olanı mantıksal olarak
düşünmek - matematikçinin amacı budur.
C. J. Keyser
Matematikteki en büyük ilerlemelerin bazıları daha sonra
açıklanması zorunlu hale gelen küçük sembollerin icadıyla
olmuştur; eksi işaretinden bütün negatif niceliklerin
teorisi çıkmıştır.
Aldous Huxley
Hilbert'in bir matematik öğrencisi derslere devam etmemeye
başlamıştı. Ona delikanlının şair olmak için ayrıldığını
söylediler. Hilbert'in şöyle dediği nakledilir: "Ben zaten
onun bir matematikçi olmasına yetecek kadar hayal gücüne
sahip olduğunu hiç düşünmemiştim."
George Polya
Yeterli
matematik çalışıncaya ve sayısız olası istisnaları görüp
kafası karışıncaya kadar herkes bir eğrinin ne olduğunu
bilir.